Il-Gvern tal-Istati Uniti diġà ħallas lura għexieren ta’ biljuni ta’ dollari f’tariffi li kien ġabar qabel ma l-qorti suprema ddeċidiet li kienu illegali. Skont ċifri tal-baġit li ħarġu nhar it-Tnejn, it-tariffi – taxxi fuq oġġetti importati – kienu parti ewlenija mill-pjan ekonomiku ta’ Donald Trump minn meta reġa’ ħa l-kariga ta’ President is-sena l-oħra.
Fi Frar il-Qorti Suprema tal-Istati Uniti kienet waqqfet parti kbira mit-tariffi żejda li Trump kien impona, u ġiegħlet lill-gvern jirritorna l-flus lill-kumpaniji li kienu ħallsuhom.
Skont id-dejta tal-baġit, l-Istati Uniti ħallset $81 biljun f’rifużjonijiet tat-tariffi s’issa f’din is-sena fiskali, li bdiet f’Ottubru 2025, meta mqabbla ma’ $5 biljun matul l-istess perjodu s-sena l-oħra.
Uffiċjal tad-dipartiment tat-Teżor qal li ż-żieda qawwija kienet kważi kompletament minħabba d-deċiżjoni tal-qorti suprema, bil-biċċa l-kbira tar-rifużjonijiet iseħħu f’Mejju u Ġunju.
Trump kien ippreżenta t-tariffi bħala soluzzjoni ġenerali għall-ekonomija, billi jġib il-fabbriki lura lejn l-Istati Uniti, jikseb ftehimiet kummerċjali aħjar u jagħlaq id-defiċit fil-baġit federali.
Iżda d-defiċit, li kien ċkien xi ftit is-sena l-oħra bis-saħħa tad-dħul mit-tariffi, issa qed jikber mill-ġdid. Laħaq $1.367 triljun fl-ewwel disa’ xhur tas-sena fiskali, li turi żieda ta’ 2%.
L-Istati Uniti nefqu aktar minn $1 triljun fuq il-ħlas biss tal-imgħax fuq id-dejn tagħhom, żieda ta’ 14%, u l-infiq militari tela’ b’5% minħabba l-gwerra fil-Lvant Nofsani.
ħżda l-White House qed tħejji dazji ġodda fuq dak li tara bħala infurzar laxk tal-liġijiet kontra x-xogħol furzat u kapaċżejda.
L-aħħar proposta tista’ taffettwa sħab ewlenin inklużi r-Renju Unit, il-Ġappun, l-Indja, it-Tajwan u ċ-Ċina, u tippermetti lil Trump jevita l-limiti preċedenti imposti mill-qorti fuq l-aġenda protezzjonista tiegħu.
Ir-rati tariffarji l-ġodda huma mistennija li jkunu bejn 10% u 12.5%. L-Istati Uniti heddet ukoll li timponi miżuri ġodda imposti ta’ 25% fuq il-Brażil.
Ix-xahar li għadda Trump hedded ukoll tariffa ta’ 100% fuq il-pajjiżi Ewropej, inkluż ir-Renju Unit, li għandhom taxxa fuq l-akbar kumpaniji teknoloġiċi tal-Istati Uniti.
Ir-Renju Unit għandu taxxa ta’ 2% fuq is-servizzi diġitali li tapplika għal pjattaformi kbar tal-midja soċjali, magni tat-tiftix u swieq online. It-taxxa li tapplika għal kumpaniji bħal Apple, Google u Amazon, diġa ġabret aktar minn ￡800miljun fl-2024-25, skont it-Teżor.
Franza, Spanja u l-Italja wkoll jimponu taxxa fuq is-servizzi diġitali ta’ 3% fuq kumpaniji kbar li jaħdmu f’pajjiżhom, filwaqt li diversi pajjiżi oħra tal-Unjoni Ewropea jew implimentaw jew ipproponew politiki simili.