Ix-xogħol fit-televiżjoni f’Malta jattira lil ħafna hekk kif joffri viżibilità, rikonoxximent u ċertu element ta’ glamour marbutin ma’ produzzjonijiet u avvenimenti pubbliċi. Madankollu, wara din il-faċċata hemm realtà li mhijiex daqshekk affaxxinanti. Riċerka li għaddeja turi li, minkejja li l-industrija tidher b’saħħitha minn barra, qed tinbena fuq kundizzjonijiet li mhumiex daqstant sostenibbli għall-ħaddiema tagħha.
Waħda mill-aktar xejriet allarmanti hija l-ħajja qasir tal-karriera f’dan is-settur. Għal ħafna, karriera fit-televiżjoni ddum inqas minn ħames snin qabel ma jkollhom ifittxu opportunitajiet f’oqsma oħra. Din is-sitwazzjoni hija marbuta direttament ma’ pagi baxxi, nuqqas ta’ stabbiltà u kundizzjonijiet tax-xogħol diffiċli. Diskussjonijiet ma’ professjonisti fis-settur jikkonfermaw tħassib komuni: inċertezza kbira dwar il-futur.
Filwaqt li sar investiment evidenti fir-riżorsi tekniċi—li wassal għal titjib fil-kwalità tal-produzzjonijiet— ma jistax jingħad l-istess fil-każ tal-ħaddiema. L-atturi spiss jintalbu jipprovdu huma stess il-ħwejjeġ, u jagħmlu l-make-up u xagħarhom, spejjeż li suppost iġorru l-produzzjonijiet. F’ċerti każi, anke affarijiet bażiċi bħall-ilma tax-xorb fuq is-sett ma jkunux ipprovduti.
Ir-realtà finanzjarja hija aktar serja. Ġew dokumentati każi fejn atturi jitħallsu €40 għal episodju li jinvolvi aktar minn 20 siegħa xogħol. F’ċirkustanzi oħra, professjonisti jispiċċaw iħallsu minn buthom biex ix-xogħol isir, filwaqt li jirċievu ftit jew xejn kumpens.
Is-sitwazzjoni hija simili għal dawk li jaħdmu wara l-kwinti. Dawn il-każi mhumiex iżolati, iżda juru problema sistemika. Dan kollu qed iseħħ f’industrija li għandha valur ta’ madwar €36.5 miljun fis-sena. Il-problema mhijiex nuqqas ta’ flus, iżda nuqqas ta’ distribuzzjoni ġusta tagħhom.
Għalkemm hemm kumpaniji li joperaw b’mod etiku, in-nuqqas ta’ regolamentazzjoni uniformi qed jippermetti li prattiċi ħżiena jibqgħu jippersistu. Mingħajr standards ċari u infurzati, l-abbuż jibqa’ realtà għal ħafna.
Wasal iż-żmien li nirrifjutaw il-mentalità li wieħed jaħdem “għall-espożizzjoni.” Industrija ma tistax tkun sostenibbli jekk tiddependi fuq pagi arbitrarji jew kundizzjonijiet inċerti. Il-ħaddiema għandhom dritt għal paga ġusta, ambjent sigur u rispett lejn il-professjoni tagħhom.
L-industrija tat-televiżjoni Maltija tinsab f’mument kruċjali. Hemm bżonn riforma immedjata u sostanzjali. Il-produtturi għandhom jerfgħu r-riskji finanzjarji tal-produzzjonijiet tagħhom, kif ukoll jiżguraw li l-profitti ma jsirux minn fuq dahar il-ħaddiema. Standards professjonali, pagi ġusti u kundizzjonijiet tax-xogħol adegwati mhuwiex għażla, iżda neċessità.
Fl-aħħar mill-aħħar, is-saħħa ta’ industrija titkejjel mhux biss bil-produzzjoni tagħha, iżda wkoll minn kif tittratta lil dawk li jaħdmu fiha. Mingħajr bidla konkreta, Malta tirriskja li titlef talent prezzjuż u ddgħajjef settur kreattiv b’potenzjal kbir.
It-Taqsima Servizzi Professjonisti, Finanzi u Servizzi fi ħdan il-General Workers’ Union (GWU) tinsab impenjata li toffri l-għajnuna tagħha biex titqajjem aktar kuxjenza dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol fl-industrija tat-televiżjoni.

